Hamas, Hezbolah, Huti… Ko su sve protivnici Izraela?
Od početka rata u Gazi, Izrael napadaju različiti nedržavnih akteri kojima je zajedničko da su saveznici Irana. O kome se sve radi?
Posledice izraelskog vazdušnog napada u prestonici Libana Bejrutu (Foto: FoNet / AP)
Hamas na jugu, Hezbolah na severu, geografski udaljeni neprijatelji, poput Huta u Jemenu ili takozvane Jedinice narodne mobilizacije u Iraku koji gađaju raketama dugog dometa – tako izgleda lista izraelskih neprijatelja odnosno frontova. Dojče vele piše o tome – ko su neprijatelji Izraela.
Iran
Radi se o najmoćnijem izraelskom protivniku koji najčešće deluje preko svojih nedržavnih saveznika u Libanu, Jemenu, Iraku i u Pojasu Gaze. Smatra se glavnim pomagačem Hezbolaha; američke vlasti tvrde da je Iran od 2006. Hezbolahu isporučio na hiljade raketa, projektila i lakog naoružanja. Iz nemačke vlade tvrde da Iran snosi i odgovornost za napad Hamasa na Izrael.
Hezbolah
Klasifikovan od SAD, Nemačke i nekoliko sunitskih arapskih država kao teroristička organizacija. Njegovo političko krilo čine mahom članovi libanskog parlamenta. U manifestu, objavljenom 1985, navode se ciljevi Hezbolaha: proterivanje ili smanjenje bivših zapadnih kolonijalnih sila iz Libana, uništenje Izraela i približavanje Iranu.
Hamas
Militantno-islamistički Hamas osnovan je pre 37 godina. Nakon što se Izrael potpuno povukao iz Pojasa Gaze, 2006, Hamas je na izborima u toj oblasti osvojio većinu i od tada vlada. Više puta je dolazilo do oružanih sukoba između Izraela i Hamasa. Najnoviji rat je počeo od terorističkog napada Hamasa na izraelsku teritoriju, tokom kog je ubijeno oko 1.200 ljudi, a oteto preko 250.
Huti u Jemenu
Potiču iz planinskog područja u severnom Jemenu. Tokom arapskog proleća (2011) su se pobunili i protiv predsednika Hadija. Međutim, Hadija je „spasila“ Međunarodna vojna alijansa predvođena Saudijskom Arabijom, te je ostao na funkciji. Za svoje najveće protivnike smatraju Izrael i SAD. Od novembra 2023. napadaju međunarodni pomorski saobraćaj na Crvenom moru, odakle su više puta ispalili rakete na Izrael.
Kataib-Hezbolah u Iraku
U Iraku postoji veliki broj šiitskih milicija povezanih sa Iranom, koji su udruženi u takozvani Front narodne mobilizacije. Najpoznatiji je Kataib Hezbolah (KH). Borili su se protiv američkih trupa, kasnije i džihadističkih grupa poput Al-Kaide i „Islamske države“ (IS). Grupa je, tvrdi Dojče vele, iako pod komandom iračkog premijera, često sklona da sledi komande iz Irana.
Priredili: J.J./Vreme